Ang Pilipino, sa kabila ng kanyang mga pinagdadaanan, ay patuloy na lumilikha ng magigiting na sandali sa pagsusulong ng kanilang sariling kinabukasan.
Tama na sa akin ’yung maligaya ako paminsan-minsan. Para kapag malungkot ako, masasabi ko sa sarili ko: Minsan naman, maligaya rin ako.
Minsa’y naiisip n’ya na sana kung may operasyon sa utak at may operasyon sa puso sana’y may operasyon din na magbubura ng masasakit na alaala sa utak at puso ng tao magtatanggal sa parte ng utak at puso na sisidlan ng mga gunitang dapat nang kalimutan.
Alam mo, maski mahal ng isang babae ang isang lalaki, hindi nya pinapatay ang mga kaangkinan niya. – Lea, Bata, Bata... Pa’no ka ginawa?
Totoong mahal pa rin ang galunggong at wala pa ring makain ang mga nagtatanim ng bigas. At iyon mismo ang dahilan kaya patuloy ang pagtatanim ng mga pangarap... patuloy ang pagsulong ng mga adhikain. Pero hindi isang lipunan ng mga desaparesido ang nalikha ng lahat ng pakikipaglaban... kundi isang buong magiting na kasaysayan.
Ang buhay ay di nagsisimula sa pagtuntong sa sisenta. Nagsisimula ito sa bawat ngiti ng umaga.
Na minsan, ang manunulat ay hindi lang ang manunulat kundi ang tauhan din ng kanyang kwento. Ang tauhan ay ang puso’t kaluluwa, ang sarili, ng isang manunulat.
Pumapasok na nga ang 1975. Sana’y isang maganda at payapa kahit di na masaganang bagong taon. Isang taon ng kaligtasan sa mga di-pagkakaunawaan, sakit, aksidente, raids, mass arrest, encounter, assassination, at mga pa-traidor ng kamatayan!
Wala akong maibibigay sa kanya,” malungkot na sabi ni Angela. “Wala talaga. Ang alam ko lang ay mahal ko siya. Sabi n’yo’y hindi sapat ’yon? Pero matay ko mang pag-isipan, do’n mismo nag-uumpisa ang lahat ng relasyon. Ng babae sa lalaki, halimbawa. Ng kapatid sa kapatid. Ina sa anak.
Ang manunulat ay pinakamabisa sa kanyang pag-iisa.
Anu’t anuman, dito naganap ang mga unang pangamba ko, na ang anak ko’y hindi na isang estudyante sa loob ng kampus... unti-unti’y nagiging bahagi na rin siya ng mas malawak at balisang lipunan, ng mga bagong tao ng ngayon na siyang magpapasiya ng bukas: isang malinaw na mata at tainga at tinig ng kanyang panahon.
Kung sambahin kasi natin ang US products, talo pa ang pagsamba natin sa Diyos.